Covid-19-gelişmeleri

02 Nisan 2021

COVİD-19 GELİŞMELERİ
 

Covid-19 Salgını Nedeniyle Alınan Önlemler:(24.09.2020)
 

Moldova’da Covid-19 salgını nedeniyle; 23 Eylül 2020 tarihi itibariyle toplam vaka sayısı 48.232 kişi olarak gerçekleşmiş olup, bugüne kadar 1244 kişi hayatını kaybetmiş, 36.071 kişi de hastalığı atlatarak iyileşmiştir. Diğer taraftan, 564 kişinin durumunun ağır olduğu belirtilmiştir. Bu bağlamda, Moldova nüfusa oranla enfekte olan kişi sayısı açısından Avrupa'da 4. sırada yer almaktadır. 14 - 20 Eylül tarihleri arasını kapsayan haftada kayıt altına alınan pozitif vaka sayısının, pandeminin başlangıcından beri en çok vakanın tespit edildiği hafta olarak kayıtlara geçtiği devlet makamları tarafından açıklanmıştır.

Moldova genelinde 17 Mart 2020 tarihinde ilan edilen OHAL uygulaması, 15 Mayıs 2020 tarihi itibarıyla sona ermiş, ancak Moldova Ulusal Halk Sağlığı Komisyonu tarafından çeşitli tarihlerde alınan kararlar doğrultusunda, “Halk Sağlığı Alanında Olağanüstü Hal” tüm Moldova genelinde olacak şekilde, 30 Eylül 2020 tarihine kadar uzatılmıştır.

Moldova Ulusal Halk Sağlığı Komisyonu kararıyla uygulamaya konulan kararlar çerçevesinde; 1 Eylül 2020 itibarıyla, Moldova sınırlarından geçiş için geçerli olacak yeni kurallar aşağıda belirlenmiştir. Buna göre;

 Sağlık Bakanlığı, epidemiyolojik risk durumuna göre ülkeleri “kırmızı bölge” ve “yeşil bölge” olarak sınıflandıracaktır. Bu bölgelere ilişkin liste, Sağlık, İçişleri ve Dışişleri Bakanlıkları ile Ulusal Halk Sağlığı Ajansının resmi sayfalarında yayımlanacaktır. Liste her 14 günde bir Cuma günleri güncellenecek ve takip eden hafta Pazartesi günü yürürlüğe girecektir.

 Bu kapsamdaki ilk liste 28 Ağustos 2020 tarihinde yayımlanmış olup, ülkemiz kırmızı bölgede yer almamaktadır. Dolayısıyla söz konusu karar uyarınca, kırmızı bölgede yer almaması nedeniyle ülkemiz vatandaşları zorunlu izolasyon koşulu olmaksızın 1 Eylül itibarıyla Moldova’ya giriş yapabileceklerdir. Ülkemizin bulunduğu listede herhangi bir olumsuz değişiklik olması halinde ayrıca duyuru yapılacaktır.

 Yeşil bölgedeki ülkelerden gelen kişiler Moldova’ya girerken epidemiyolojik form doldurmak ve 14 gün zorunlu izolasyon rejimine uymak zorunda değildir. Ancak, Moldova’ya giren kişinin seyahat başlangıç noktası yeşil bölgedeki bir ülke olmakla birlikte, seyahati esnasında havaalanı da dahil olmak üzere kırmızı bölgedeki bir ülkeden geçmesi halinde, bu kişi epidemiyolojik form doldurmak ve 14 günlük zorunlu izolasyon rejimine uymakla yükümlüdür.

 Kırmızı bölgedeki ülkelerden gelen yabancı uyrukluların ve vatansız kişilerin Moldova'ya girişi ise yasaktır. Bu yasaktan muaf olanlar şunlardır: Moldova vatandaşlarının aile fertleri; uzun süreli vize, ikamet izni veya ikamet iznine eşdeğer bir belgeye sahip kişiler; Moldova’ya mesleki bir nedenle girmek isteyen ve bunu vize, ikamet izni ya da davetiye ve/veya Moldova'da yerleşik hukuki bir birim ile akdedilmiş sözleşme dâhil doğrulayıcı bir belgeyle kanıtlayanlar; Moldova'daki eğitim kurumlarında halihazırda kayıtlı olan veya kabul almak için seyahat eden
yabancı öğrenciler; Moldova'da kalmasına izin verilen yabancıların aile fertleri; Moldova’da öğretmen olarak çalışan yabancılar; diplomatik pasaport ve hizmet pasaportu sahipleri ile Moldova’daki diplomatik ve konsüler misyonlar ile uluslararası örgütlerde/misyonlarda görevli diplomatlar ve aile fertleri ya da insani yardım görevlileri; konsolosluk koruması altında Moldova’ya dönen kişiler de dâhil olmak üzere transit yolcular (güzergâh, Sınır Polisi Genel Müfettişliğince belirlenecektir); kanıtlayıcı belgeler sunulmak kaydıyla sağlık nedenleriyle ya da insani nedenlerden ötürü seyahat edenler ve refakatçileri; Moldova’daki ekonomik birimlerle sözleşmeye dayalı ilişkilerini kanıtlayan, Romanya ve Ukrayna’da mukim iş için sınırı geçip geri dönen çalışanlar; mal taşımacılığı yapan araçların sürücüleri ile şoför koltuğu dâhil 9’dan fazla koltuğa sahip toplu taşıma araçlarının sürücüleri ile uçak, gemi ve tren mürettebatı.

 Kırmızı bölgedeki ülkelerden doğrudan veya transit olarak Moldova'ya gelen kişilerin epidemiyolojik form doldurması ve 14 günlük izolasyon rejimine uyması zorunludur. Bu zorunluluktan muaf olanlar, klinik belirti göstermemeleri kaydıyla şunlardır: Mal taşımacılığı yapan araçlar ve şoför koltuğu dâhil 9’dan fazla koltuğa sahip yolcu araçlarının sürücüleri ve personeli ile uçak, gemi ve tren mürettebatı; kanıtlayıcı belgeler sunulmak kaydıyla sağlık nedenleriyle ya da insani nedenlerden ötürü seyahat edenler ve refakatçileri; Moldova’daki veya yurtdışındaki okullarda eğitim gören ve giriş/mezuniyet sınavlarına girecek öğrenciler ya da kanıtlayıcı belgeler sunmaları kaydıyla, eğitimin sona erdirilmesi/düzenlenmesi/yürütülmesine ilişkin faaliyetler nedeniyle seyahat eden öğrenciler, öğrencinin yasal temsilcisi veya yasal temsilcinin beyanıyla refakat eden kişiler; Moldova’ya mesleki bir nedenle girmek isteyen ve bunu vize, ikamet izni ya da davetiye ve/veya Moldova'da yerleşik hukuki bir birim ile akdedilmiş sözleşme dâhil doğrulayıcı bir belgeyle kanıtlayanlar; mesleki nedenlerle yurtdışına seyahat eden ve dönüşte Moldova’da yerleşik hukuki birim adına yurtdışındaki işi teyit eden ve yabancı ekonomik birimle akdedilen sözleşmeyi veya Moldova kamu kurumları tarafından hazırlanan emri sunan kişiler; ekonomik birimlerle sözleşmeye dayalı ilişkilerini kanıtlamaları kaydıyla, Romanya veya Ukrayna'dan gelerek iş için sınırı geçip geri dönen çalışanlar ile söz konusu ülkelerde istihdam edilen ve iş için sınırı geçip geri dönen Moldovalı çalışanlar; diplomatik pasaport ve hizmet pasaportu sahipleri ile Moldova’daki diplomatik ve konsüler misyonlar ile uluslararası örgütlerde/misyonlarda görevli diplomatlar ve aile fertleri ya da insani yardım görevlileri ile transit yolcular.

 Kamu ve özel eğitim kurumlarında okul öncesi ve genel eğitim süreci, tedbir ve talimatlara uymak koşulu ile 1 Eylül 2020 tarihinden itibaren yeniden başlanmıştır.

 Azami 50 kişinin katılımıyla toplantılar düzenlenmesine, gerekli tedbirlere uyulması kaydıyla izin verilecektir.

 Park, orman, sahil gibi kamuya açık alanlarda 3’ten fazla kişinin bir arada bulunması; 63 yaşından büyüklerin acil durum olmaksızın dışarı çıkması; çocuk oyun alanları, spor sahaları ve eğlence parkları ile merkezlerinde bulunulması; disko, gece kulübü faaliyetleri ile tiyatro, sinema ve konser salonlarında seyircili etkinlik düzenlenmesine dair yasak, 30 Eylül 2020 tarihine kadar uzatılmıştır.

 Komisyon, Covid-19 salgınının seyrine göre kısıtlayıcı tedbirlere yönelik alınan kararların gözden geçirilerek revize edilebileceğini, alınan önlemlerin ihlal edilmesi ve halk sağlığının tehlikeye atışması halinde sorumlular hakkında cezai işlem uygulanacağını bildirmiştir.(24.09.2020)

Ulusal Halk Sağlığı Komisyonu’nun 15 Şubat 2021 tarihinde aldığı Karar ile halk sağlığı alanındaki olağanüstü hal, tüm Moldova’da 15 Nisan 2021 tarihine kadar uzatılarak, ilave kısıtlayıcı tedbirler getirilmiştir.
Buna göre;
-Alışveriş merkezleri 17 Şubat tarihinden geçerli olmak üzere hafta sonlarında kapalı olacaktır.
- 17 Şubat-1 Mart tarihleri arasında sebze-meyve pazarları hariç, diğer ürünlere yönelik pazarların çalışma günleri Salı, Perşembe ve Cumartesi olarak belirlenmiştir.
-Sinema, disko-pub, gece kulübü vb. işletmeler faaliyet göstermeyecektir.
-Kamu ve özel sektör çalışanlarının mümkün olduğunca uzaktan çalışma sistemine göre çalışacaklardır.
-Toplu etkinliklerin en fazla 20 kişi ile gerçekleştirilmesine izin verilecektir.
- Ülke içi her türlü toplu yolcu taşımacılığında, %50 yolcu kapasitesi ile çalışacaktır.(16.02.2021)

 Moldova Ulusal Halk Sağlığı Komisyonu'nun 26 Şubat 2021 tarihli toplantısında, Kovid-19 pandemisi ile mücadelede yeni kararlar alınmıştır. Bu çerçevede;
 
1. Moldova’ya gelecek her yolcu, 5 Mart 2021 tarihinden itibaren, ülkeye giriş yapmadan önce son 72 saat içerisinde ibraz edilmiş negatif PCR test sonucu ibraz etmek zorundadır. Test sonucu Romence, İngilizce veya Rusça dillerinde sunulabilir.
2. Test sonucu sunma yükümlülüğünden muaf olanlar şu kişilerdir: 5 yaş altı çocuklar; mal taşımacılığı yapan araçlar ve şoför koltuğu dâhil 9’dan fazla koltuğa sahip yolcu araçlarının sürücüleri ve personeli ile uçak, gemi ve tren mürettebatı; mesleki nedenlerle yurtdışına seyahat eden ve dönüşte Moldova’da yerleşik hukuki birim adına yurtdışındaki işi teyit eden ve yabancı ekonomik birimle akdedilen sözleşmeyi veya Moldova kamu kurumları tarafından hazırlanan emri sunan kişiler; ekonomik birimlerle sözleşmeye dayalı ilişkilerini kanıtlamaları kaydıyla, Romanya veya Ukrayna'dan gelerek iş için sınırı geçip geri dönen çalışanlar ile sözkonusu ülkelerde istihdam edilen ve iş için sınırı geçip geri dönen Moldovalı çalışanlar; transit yolcular; Covid-19 aşısı olduğunu bir sertifikayla kanıtlayan kişiler.
3. Gelişlerinden 72 saat önce yapılmış negatif PCR test sonucu sunamayan Moldova vatandaşları, hangi bölgeden gelirlerse gelsinler epidemiyolojik form doldurmak ve 14 gün süreyle kendilerini izole etmek mecburiyetindedir.
4.Epidemiyolojik durumun olumsuz seyri nedeniyle, 1-15 Mart 2021 tarihleri arasında ülke genelinde özel bir faaliyet düzeni tesis edilmiştir. Bu çerçevede:
- Sözkonusu süre zarfında ilkokul, ortaokul, lise ve mesleki liselerdeki eğitim faaliyetleri uzaktan eğitim yöntemiyle sürdürülecektir.
- 27 Şubat’tan itibaren okul olimpiyatlarının fiziki katılımla düzenlenmesi askıya alınmıştır.
- Tiyatro ve konser salonları ile kültür merkezlerinde seyircili etkinlik düzenlenmesi yasaklanmıştır.
- Kişinev’de Cumartesi ve Pazar günleri toplu taşıma hizmetleri kısıtlı şekilde sağlanacaktır.  (01.03.2021)
 


Covid-19 Pandemisi İle Mücadele Çerçevesinde, Moldova’ya Sınır Girişlerinde Uygulanacak Yeni Kurallar Açıklanmıştır.  (05.03.2021)

Moldova Halk Sağlığı Ulusal Özel Komisyonu’nun 4 Mart 2021 tarihinde kabul ettiği Moldova sınırı geçişinde uygulanacak kurallar 5 Mart 2021 tarihinde yürürlüğe girmiştir.
Bu bağlamda, Moldova’ya giriş yapan kişiler sınır kapısında epidemiyolojik form doldurmak ve 14 gün süreyle kendilerini izole edeceğine ilişkin bir beyanname imzalamak zorundadır.
Bununla birlikte, solunum enfeksiyonu veya yüksek ateş klinik belirtileri göstermeyen kişiler aşağıda sıralanan durumlarda söz konusu kuraldan muaf tutulacaktır;

  1. Ülkeye giriş yapmadan önce son 72 saat içerisinde yapılmış PCR testinin negatif sonucunu (Rumence, İngilizce, Fransızca veya Rusça dillerinde) ibraz eden kişiler,
  2. 5 yaş altı çocuklar,
  3. Ücret karşılığı yük taşımacılığı yapan araçların ve şoför koltuğu dâhil olmak üzere 9’dan fazla koltuklu yolcu taşıma araçlarının sürücüleri ve hizmet personeli, uçak, gemi ve tren mürettebatları,
  4. Sağlık durumu veya insani yardım nedeniyle seyahat eden kişiler, duruma göre refakatçi de dahil olmak üzere (kanıtlayıcı belge sunmak suretiyle),
  5. Kanıtlayıcı belge sunmak suretiyle, sınava girmek veya eğitim, uluslararası yarışmalara ve olimpiyatlara katılmak amacıyla Moldova’ya giriş yapan veya yurtdışına çıkış yapan öğrenciler ve bunların refakatçileri,
  6. Vize, oturum izni veya Moldova’da mukim tüzel kişinin yazılı davetiyesi ve/veya onunla imzalanmış sözleşme de dahil olmak üzere diğer doğrulayıcı belge ile kanıtlanmak suretiyle profesyonel nedenlerle seyahat edenler,
  7. Ülke dönüşünde yabancı firmanın davetiyesi veya yapılmış sözleşmeye istinaden Moldova’da mukim tüzel kişi tarafından düzenlenmiş görevlendirme belgesi veya Moldova kamu kurumları tarafından düzenlenmiş görevlendirme yazısını ibraz eden profesyonel nedenlerle yurtdışına çıkış yapan kişiler,
  8. Romanya veya Ukrayna'dan Moldova’ya giriş yapan sınır ötesi (sınır bölgesinde ikamet eden) işçiler veya bahse konu ülkelerde istihdam edilen ve bunu doğrulayıcı belgelerle ispat edebilen Moldovalı işçiler,
  9. Diplomatik, hizmet, resmi ve özel pasaport hamilleri ve bunların aile fertleri, Moldova’da akredite diplomatik ile konsolosluk misyonları ve uluslararası kuruluşların/misyonların personeli ve/veya insani yardım sağlanmasında görevli personel,
  10. Uluslararası müsabakalara ve antrenman kamplarına katılmak üzere seyahat eden sporcular, ayrıca spor delegasyonlarının üyeleri ve bunların refakatçileri (ergin olmayan çocukların ebeveynleri veya yasal temsilcileri),
  11. Transit yolcular,
  12. Doğrulayıcı belge ibraz etmek suretiyle, Moldova mahkemeleri / kolluk kuvvetlerince celp edilen kişiler ve bunların yasal temsilcileri,
  13. Covid-19 aşısı olduğuna ilişkin belge hamilleri(Belgenin Rumence, İngilizce, Fransızca veya Rusça dillerinde düzenlenmiş olması gerekmektedir.),
  14. Karayolu sınır geçiş kapılarından komşu ülkelere (Romanya veya Ukrayna) girmesine veya Moldova’dan çıkış yapmasına veya mal ve diğer eşya çıkarmaya izin verilmeyen kişiler


Kendilerini izole eden/karantinada bulunan kişiler, PCR testi yapmaları ve negatif sonuç almaları durumunda 10’uncu günden sonra izolasyon rejimini sona erdirebilirler.  (05.03.2021)


Moldova’da 19 Mart-18 Nisan 2021 Tarihleri Arasında Covid-19 Pandemisi İle Mücadele Kapsamında Sağlık Alanında Acil Durum İlan Edilmiştir ​(22.03.2021)


Moldova Halk Sağlığı Ulusal Özel Komisyonu, 19 Mart 2020 tarihli toplantısında, Moldova’da Sars-Cov-2 virüsünün yayılmasını önlemek amacıyla, 19 Mart-18 Nisan 2021(dahil) tarihleri arasında, bütün ülkede geçerli olmak üzere Sağlık Alanında Acil Durum ilan etmiştir. Söz konusu dönemde uygulanacak bazı kısıtlayıcı önlemler aşağıda yer almaktadır.

  • 23 Mart 2021 tarihinden itibaren, Moldova’ya girişlerde herkes son 72 saat içerisinde yapılmış PCR testinin negatif sonucunu ibraz etmek zorundadır. Ülke girişinde test sonucu olmayan Moldova vatandaşları epidemiyolojik form doldurmak ve beyan ettikleri adreslerde 14 gün zorunlu karantinaya gireceklerine dair deklarasyon imzalamak zorundadır. Kendilerini izole eden/karantinada bulunan kişiler, PCR testi yapmaları ve negatif sonuç almaları durumunda 10’uncu günden sonra karantinayı sona erdirebilecektir.
  • AVM’ler ve gıda marketleri hariç olmak üzere bütün mağazalar saat 18.00’e kadar açık olup, halk pazarları saat 7.00-15.00 arasında faaliyet gösterecektir.
  • Lokanta ve restoran tarzı işyerleri müşterileri saat 20.00’ye kadar kabul edecektir, saat 20.00’den sonra ise sadece paket servisi şeklinde hizmet verecektir. Ayrıca, bu tarz yerlerde düğün, doğum günü vb. eğlencelerin düzenlenmesi yasaklanmaktadır. İnsanların fiziki katılımıyla bilimsel toplantı, olimpiyat veya spor müsabakalarının düzenlenmesi yasaklanmaktadır. Hem açık hem de kapalı alanlarda festival, fuar, sergi vb. organizasyonların düzenlenmesine izin verilmemektedir.
  • Kamu memurları ve devlet çalışanları, kurumda sadece asgari düzeyde zorunlu personel bulundurmak, diğerlerini ise uzaktan çalıştırmak suretiyle, özel programa göre çalışmaya devam edecektir.

Eğitim süreci, yerleşim merkezindeki epidemiyolojik göstergeler dikkate alınarak mahalli yönetimin belirlediği kurallara göre düzenlenecektir.​(22.03.2021)

Moldova’da 1 Nisan – 30 Mayıs 2021 Tarihleri Arasında Olağanüstü Hal İlan Edilmiştir. (01.04.2021)

Moldova Parlamentosu, Hükümet önerisi üzerine, ülkede artan Covid-19 vaka ve ölüm sayılarını, ayrıca Geçici Hükümetin sınırlı yetkiye sahip olduğunu dikkate alarak 1 Nisan – 30 Mayıs 2021 tarihleri arasında tüm ülkede geçerli olmak üzere Olağanüstü Hal ilan etmiştir.

Bu çerçevede, OHAL sürecince; salgın yönetimi, yeni önlem ve kısıtlama belirleme yetkisi OHAL Komisyonu’na devredilmiş olup, bahse konu Komisyonun ilk toplantısı 1 Nisan tarihinde yapılacaktır.   (01.04.2021)

Moldova'da Covid-19 Nedeniyle İlan Edilen OHAL Kapsamında Alınan Yeni Tedbirler Açıklanmıştır  (02.04.2021)

Moldova OHAL Komisyonu, 1 Nisan-30 Mayıs 2021 tarihleri arasında ilan edilen olağanüstü hal (OHAL) çerçevesinde Covid-19 salgınının yayılmasını önlemek amacıyla alınan tedbirleri açıklamıştır.
Alınan tedbirler çerçevesinde;

  • Son 14 günde vaka sayısı 100 binde 100'un üstünde olan yerleşim yerlerinde, anaokulları hariç olmak üzere uzaktan eğitim uygulamasına devam edecektir.
  • Başkent Kişinev ile Balti şehrinde 23.00-05.00 saatler arasında sokağa çıkma yasağı getirilmiştir.
  • Park, orman, dış mekan oyun parkı ve spor alanları ile dinlenme tesislerine girişler yasaklanmıştır.
  • Meskenler (ev, konut) dışında bulunan kişiler yanlarında kimlik veya eşdeğer bir belge bulundurmak zorundadır.
  • Devlet kurumları ve özel şirketler, toplam personel sayısının % 30’unu geçmeyecek şekilde personeli ofiste bulundurmak, diğerlerini ise uzaktan çalıştırmak suretiyle, özel programa göre çalışacaktır.
  • Kamu Hizmetleri Ajansı, önceden randevu almak şartıyla hizmet verecektir.
  • Düğün, doğum günü vb. eğlencelerin düzenlenmesi yasaklanmıştır.
  • Toplantı, miting vb. toplu eylemlerin düzenlenmesi yasaklanmıştır.
  • Ulusal Gıda Güvenliği Ajansı (ANSA), Ulusal Halk Sağlığı Ajansı (ANSP), Ulusal Enerji Düzenleme Ajansı (ANRE) ve Çevre Koruma Müfettişliği hariç, diğer devlet kurumlarının kontrolleri askıya alınmıştır. (02.04.2021)


 



Kaynak: Kişinev Ticaret Müşavirliği